Buurtbodes gezocht!
Vanaf april zullen opvallende Buurtbodes rondlopen in de Spaarndammerbuurt. Deze boodschappers spreken voorbijgangers op straat aan om vervolgens hun (bescheiden) wensen te laten vervullen. Buurtbodes kunnen ook belangrijke boodschappen overbrengen van de ene naar de andere SpaarndammerBuur. Desnoods creatief verpakt in een persoonlijk lied of een gedicht. Heb je ook zin om als Buurtbode aan de slag te gaan, voel je je thuis in de Spaarndammerbuurt en ben je nieuwsgierig naar de verhalen van nieuwe buren? Vraag dan meer informatie aan via buurtbodes@ondertussenonderweg.nl of bel Riska: 06 – 148 77 141
 
Ondertussen in de Spaarndammerbuurt
Project Ondertussen in de Spaarndammerbuurt maakt kunst en organiseert daarmee ontmoetingen tussen oude en nieuwe bewoners, ondernemers in de Spaarndammerbuurt en toekomstige bewoners van Amsterdam en het asielzoekerscentrum in de Houthavens. Lees hier meer over het  project.
Onderweg – de expositie

Foto’s, tekeningen, schilderijen, brieven en verhalen uit de katernen van de serie OndertussenOnderweg.

2015. Een jaar waarin onderweg een andere betekenis kreeg door de iconische beelden van de duizenden mensen op de vlucht. In dat jaar gingen kunstenaars en schrijvers op reis om te ontmoeten en nog niet gehoorde verhalen van vluchtelingen te vangen in tekst en beeld.

Senad Alic schilderde, Olga Grigorjeva tekende en schreef, Negin Zendegani fotografeerde en Fleur Bakker reisde naar de randen van Europa en tekende.

Podium Mozaiek
8 februari – 20 maaart
maandag t/m vrijdag vanaf 11 uur
zaterdag en zondag vanaf 10 uur

Een doodgewone wereld

Door Chris Keulemans

“Een oorlog is eigenlijk niet spectaculair. Afgezien van die enkele bom gaat het meeste in stilte kapot. Energietoevoer, communicatie met de buitenwereld, toekomstverwachtingen, vertrouwen in je buren. Soms zou je bijna vergeten dat de oorlog nog bestaat. Hij kan zich tijdelijk verplaatsen, naar een andere frontlijn, naar kelders of vergaderkamers. Maar ook dan blijven de dingen kapotgaan. Een straat in oorlogstijd, vooral in zo’n sluipende, haast afwezige oorlog, is als een bejaarde die zich uitkleedt. Dat gaat heel langzaam. Wat je ziet verschijnen wordt steeds kwetsbaarder. De kleur is vanhet lichaam geweken. Het staketsel komt bloot te liggen. Het is rimpelig en ongespierd. Niet alles werkt meer. Schuldig is het niet, kwaad kan het nauwelijks nog, maar het moment is voorbij dat je je hoop erop mag vestigen.”
Chris Keulemans is schrijver, journalist, reiziger en mede-initiatiefnemer van Ondertussen.

Ontwerp door Anush Martirossian.

 

Wij van het azc

Door George Tobal met illustraties van Fleur Bakker

“Toen we als gezin weer moesten verhuizen, stonden we tegen over elkaar voor de witte bus die ons weg bracht naar een andere plek. Een afscheid.
Ik keek haar aan en zei:
Ik here op. Finish.
Ze keek me aan en zei: nee. Tot ziens.
Tot ziens?
Ja. Tot ziens.
Goed. Tot ziens”
George Tobal, theatermaker, schrijver, woonde 11 jaar in asielzoekerscentra in Nederland.
De Overkant

Door Fronnie Biesma

“De kinderen zeggen tegen alle buren goedemorgen, ze dachten even dat dat de naam van de buren was. Ze gaan nog niet naar school, spelen op straat en worden gepest door de andere kinderen in het dorp. Zouden die kinderen weten dat deze kinderen op een te kleine boot met teveel mensen dagenlang over de zee gevaren hebben, bang, in de armen van hun moeder en vader? De reis van Libië naar Catania, Sicilië, Italië. Dat ze gelukkig de boot twee dagen ervoor gemist hebben, omdat ze werden opgepakt en opgesloten. Dat iedereen van die boot verdronken is.”

Fronnie reisde in 2015 langs asielzoekerscentra. Flarden en foto’s, fragmentatie.

Asielzoekerscentrum Slagharen

Door Olga Grigorjeva

“Als mensen hoorden waar we naar toe moesten verhuizen glimlachten ze en sommigen zongen dan vrolijk: ´Slag- haaaaaa-ren´. Raar, raar, raar, het is helemaal niet zo grappig o zo vaak met spullen en spulletjes op de trein te stappen en oude vrienden en kennissen achter te laten. De kinderen moeten naar een nieuwe school. Pff….Maar oké. We moeten eerst met een bus, dan de trein, nog een bus, een stukje lopen en daar dan eindelijk azc Slagharen. Ik kijk rond. Er is niets bijzonders op deze plek. Waarom reageerden mensen zo vrolijk. De volgende ochtend word ik wakker van rare geluiden: gillende mensen, hard gelach, muziek, clowns. In dit azc horen we de geluiden van een attractiepark en we gaan het ritme daarvan in ons leven volgen. Eerst vind ik het akelig die vrolijke geluiden in deze onvrolijke omgeving. Tot ik me realiseer dat het een geweldige metafoor is voor alles wat er in die maanden met mij gebeurt. Het gewone leven gaat vrolijk door alleen ik hoor er niet meer bij. Ik leef niet meer. Ik ben bezig met wachten.”

Olga schildert, tekent en maakt beeldhouwwerken en door middel van haar kunst verbindt ze mensen. Ze schreef en tekende een katern waarin ze haar ervaringen in het asielzoekerscentrum in Slagharen vormgeeft en vertaalt naar tips voor mensen die op de vlucht, in Nederland in een azc belanden.

 

Rare Vogels

Door Senad Alic

“Pas na een aantal maanden lukt het me om telefonisch contact te maken met mijn jongste broer. Op zijn tocht was hij ergens in Duitsland gestrand en ik in Nederland. Broer: ´ik heb een besluit genomen: ik ga naar Nieuw-Zeeland´. Ik:´Nieuw Zeeland. Waarom zo ver?´. Broer: ´Ver? Ver van wat?”

Senad Alic maakte een prentenboek voor kinderen en volwassenen. Vijftien werken vormen het residu van vijftien jaar reizen langs asielzoekerscentra in Nederland en vijftien jaar ontmoetingen met kinderen en volwassenen in die azc´s. Senad ziet de combinatie van autonoom werk en kunst maken met anderen als twee sporen van een trein: die kunnen parallel lopen en elkaar inspireren en aanvullen. Senad is sinds de opriching verbonden aan de Vrolijkheid. Daarnaast is hij artistiek leider van De Werkelijkheid en ook curator van Podium Mozaiek.

 

Onderweg

By ,   No tags,   0 Comments
Onderweg

Fleur tekende, Fronnie schreef.

“Ik schrijf en ik teken en bij alles heb ik het scherpe bewustzijn hoe het is voor de mensen onderweg die aan de andere kant van de grens geboren zijn. Het is goed om op die grens te zijn. Het is de werkelijkheid in de ogen kijken. Zoals de mensen in Sicilië de mensen op de boten in de ogen kijken en de doden begraven. Doe doe je als je op de grens van Europa woont.”

Fleur tekent en schildert ontwerpt en geeft haar betrokkenheid bij en met vluchtelingen en asiezoekers vorm in concrete projecten. Ze heeft verschillende kunstprojecten in asielzoekerscentra opgezet via De Vrolijkheid, Meneer de Leeuw en de Refugee Company. Voor OndertussenOnderweg maakte ze samen met Fronnie Biesma een omgekeerde reis naar Sicilië. Ze ontmoetten en zagen. Aan de kust waar mensen op de vlucht Europa bereikten of onderweg verdronken. Het schuldige landschap.

 

Ondertussen in de Kweekschool

Stel je voor: een gebouw met een open uitstraling, meerdere etages, een tuin voor de deur, op een steenworp van het nieuwe AZC. Iedereen is er welkom. Achter de bar van het café-restaurant werken jongeren uit het AZC. Je kan er je overhemden afgeven om gestreken te worden. Er is een kapper, een pedicure en een visagiste. Je kan er schaken of tric-trac spelen. Op de eerste etage is een werkplaats/atelier. Mensen werken er in de meest uiteenlopende ambachten: sjaals en tassen stempelen, tapijtknopen, zeep maken, nieuwe kleren ontwerpen van afgedankt materiaal. Daarboven is de theaterzaal, met podium, licht en geluid. Vanuit de twee studio’s klinkt muziek en gelach. Op de derde verdieping zijn flexwerkplekken en kantoorruimtes. Op het dak is een ecologische tuin. Dit is het meest trendy pand van de Houthavens. Je voelt je er thuis, zoals je je thuis kan voelen op een markt waar allerlei talen en geuren je omringen. De prijzen voor eten, drinken en optredens zijn verrassend betaalbaar. En rond het pand worden het park en de buurt schoongehouden door bewoners van het asielzoekerscentrum.

Ondertussen: op weg naar 2018
In 2018 gaat het nieuwe asielzoekerscentrum open in de gerenoveerde Houthavens. Stichting Ondertussen wil daar dan een plek creëren tussen het azc en de buurt, waar mensen kunnen leren en werken, waar ambachtelijk werk wordt gemaakt en ambachten overgedragen. De gemeente Amsterdam wil dat de bewoners van het toekomstige azc in de Houthaven actief kunnen zijn en dat dat wordt vormgegeven met organisaties, bewoners en ondernemingen uit de directe omgeving. Ondertussen wordt een inspirerende werkplaats en ontmoetingsplek voor mensen die vanuit de hele wereld naar Amsterdam zijn gekomen en andere Amsterdammers.

Stichting Ondertussen – een groeiend gezelschap cultureel ondernemers, mensen die met vluchtelingen werken, kunstenaars en ontwerpers met een vluchtelingenachtergrond – begint nu al met de voorbereidingen.

Ondertussen in de Spaarndammerbuurt
Kunstenaars met een vluchtelingenachtergrond verbonden aan de Werkelijkheid en de Blik Bijzonder Community Art groep interveniëren met kunst in de buurt. Ze spelen en ontmoeten, de thema´s daarbij ´vluchtelingen in de stad´ en ´welkom zijn´. Ze bezorgen post bij mensen die belangrijk zijn, leren de buurt kennen, zoeken ambachtsmensen en ondernemers en bouwen zo langzaam maar zeker een betrokken netwerk. Eind 2016 wordt het project afgesloten met een vuurtoren, een kunstwerk gemaakt door de Spaarndammerbuurt en de nieuwe bewoners van de Houthaven. De vuurtoren komt in de Houthaven te staan. Want als je een vuurtoren ziet weet je dat je veilig bent. Dit project wordt tot eind 2016 gesteund door de stichting Doen en Art of Impact. Lees hier meer over Ondertussen in de Spaarndammerbuurt.

Ondertussen in de Kweekschool
Twee verdiepingen in een oud schoolgebouw aan de Plantage Middenlaan, hartje Amsterdam, met een beladen, inspirerende geschiedenis: op weg naar Ondertussen in de Houthavens willen we hier een werkplaats inrichten voor (vluchteling)kunstenaars, waar muziek, theater, ontwerp, beeldende kunst en literatuur gemaakt en getoond wordt. Het wordt een laboratorium voor Ondertussen: hoe werk je samen, hoe bouw je een netwerk op, hoe deel je de verantwoordelijkheid, hoe zorg je voor extra inkomsten? Het wordt een soort Refugee Rijksacademie: talentvolle kunstenaars van over de hele wereld, hoog niveau, die vanzelfsprekend samenwerken, die nieuw werk maken en laten zien. We maken de ruimte open en flexibel, daarbij in de verbouwfase ondersteund door het gemeentelijk Bureau Broedplaatsen, in goede samenwerking met de eigenaar van het pand en het Nationaal Sjoa Museum | Hollandsche Schouwburg op de begane grond. De circa 40 kunstenaars hier aan het werk zijn geen solisten in afgesloten studio’s. Ze vormen samen een coöperatie, en zijn collectief verantwoordelijkheid voor de selectie van nieuwe leden, het beheer van de ruimte, de kosten voor huur en exploitatie, de publieksbijeenkomsten, voorstellingen en exposities die met enige regelmaat plaatsvinden op de eerste verdieping of op de begane grond in afstemming met de curatoren van het Nationaal Sjoa Museum | Hollandsche Schouwburg.

De betrokken kunstenaars zijn deels Amsterdammers met een netwerk in de stedelijke kunstwereld, deels nieuwkomers met bewezen talent maar een beperkte actieradius in Nederland. Vanuit de Kweekschool ontstaat de komende drie jaar een harde kern van initiatiefnemers voor Ondertussen. Ze hebben dan ervaring opgedaan met nieuwe organisatievormen, gedeelde verantwoordelijkheid, andere verdienmodellen, de opbouw van publieksbereik en het benutten van talent dat niet aan de stad onthouden mag worden.

Op een moment dat Amsterdam te maken heeft met een toestroom van mensen die moesten vluchten uit hun land van herkomst, willen wij de ruimte scheppen waarin zij hun talenten kunnen delen met hun nieuwe omgeving. De kunstenaars zijn zich zeer bewust van de beladen geschiedenis van de Kweekschool en hopen er een nieuwe, actuele betekenis aan toe te kunnen voegen.

Wat gewoon kan
Een buurt die erop vooruitgaat dankzij de komst van een asielzoekerscentrum. Omdat de bewoners ervan mensen zijn die talenten hebben die ze willen delen. Omdat er betrokken Amsterdammers en maatschappelijk ondernemers omheen staan die willen meedoen. Omdat gemeente Amsterdam, woningcorporaties en een groeiend aantal andere spelers enthousiast zijn. Omdat er gewerkt wordt aan een plek waar dit nieuwe denken concreet wordt gemaakt.

Ons doel is Ondertussen. Maar we hopen dat deze mentaliteit en deze werkwijze op meer plekken in Amsterdam en Nederland wordt overgenomen: des te urgenter, nu er in hoog tempo meer asielzoekers met onvermoede talenten komen en zijn.

Toen kinderen niet meer werden opgesloten

Tekst, afbeeldingen en foto’s:
De kinderen die verbleven in de gesloten gezinsvoorziening in Zeist
De kinderen uit de asielzoekerscentra, hun vriendjes en vriendinnetjes
Gerard Kooistra
Monique Hoving
Fronnie Biesma
Saskia Cloosterman
Safaa Khazal

Binnen hangen de wanden propvol kleurige schilderijtjes. Veel roze en rood. Hartjes met daarin de woorden ‘love’, ‘hope’ en ‘home’. De grijze buitenmuren van het terrein zijn bedekt met groene camouflagebladeren. Rond een binnenplaats met veel speel- en fitness toestellen staan een soort blokhutten. Binnen is er speelruimte met een playstation, veel speelgoed en boeken en een creatieve ruimte vol met glitters en andere materialen om te verven en te knutselen. Elk gezin heeft een eigen blokhut. De huisjes hebben namen als Mus, Merel en Vink. Het lijkt op een vakantiepark. Maar dan wel in afzondering. De metershoge muur en het schrikdraad laten niets aan de verbeelding over.